Gniazdo pustułek w Instytucie Nenckiego




Podgląd z wnętrza gniazda:


Kliknij w obrazek żeby zobaczyć zdjęcie w wysokiej rozdzielczości

Dane o gnieździe pustułek w budynku Instytutu Nenckiego
Pozycja GPS Instytutu Nenckiego: 52.213333, 20.984198, albo 52° 12' 48" N, 20° 59' 3" E
Gniazdo jest w zachodniej ścianie Instytutu, na wysokości 16.5 m nad ziemią.
Główny budynek IBD został ukończony w roku 1956. Jest zbudowany z cegły i do połowy lat 1980-tych nie był otynkowany. Dwa laboratoria na najwyższym, trzecim piętrze zostały wyposażone w digestoria z wyciągami, których wentylatory umiejscowione były w okrągłych otworach w ścianie zewnętrznej, od strony podwórza IBD. Wentylatory obsługiwały digestoria chemiczne umieszczone w tych laboratoriach. Ściana ma w tym miejscu grubość około 40 cm, a otwory średnicę około 35 cm. W środkowej części kanał jest szerszy, ponieważ cegły nie tworzą tu okrągłej przestrzeni. W połowie lat 60-tych zwiększyło się zapotrzebowanie na wyciągi i zbudowano ich więcej, zmieniając cały system. W tym czasie wentylatory zostały usunięte ze ściany zewnętrznej IBD, a otwory po nich od zewnątrz pozostawiono otwarte, natomiast od wewnątrz zainstalowano małe drzwiczki rewizyjne, umożliwiające dostęp do kanału od wewnątrz budynku. Z okien korytarza na trzecim piętrze południowego skrzydła IBD można przez lornetkę obejrzeć wnętrze gniazda. Obecnie umiejscowiono tu drugą kamerę, obserwującą gniazdo od zewnątrz.

Historia gniazdowania pustułek w budynku Instytutu Nenckiego
Pierwszy pewnie stwierdzony rok gniazdowania to 1972, ale mniej pewne relacje pracowników mówią, że pustułki były tu obecne już kilka lat wcześniej. W tym czasie było to jedno z zaledwie kilku gniazd pustułek w Warszawie (obecnie jest ponad 70). Od tego czasu pustułki gniazdują tu każdego roku. Na gniazdo wybrały otwór położony bardziej na południe i gnieżdżą się tylko w nim, choć odwiedzają i drugi otwór. Od roku 1994 dr Krzysztof Turlejski, pracownik naukowy IBD, rozpoczął obserwacje gniazdowania pustułek w tym miejscu i zbieranie wypluwek oraz piór spod gniazda. Od roku 1996 Łukasz Rejt, wówczas doktorant Instytutu i Muzeum Zoologii PAN w Warszawie rozpoczął systematyczne badania gniazdowania pustułek w Warszawie i w związku z tym zaczął współpracować z dr Turlejskim. Na podstawie tych badań obronił następnie doktorat w MiIZ PAN. Ponadto, obserwacje gniazdowania pustułek w Instytucie Nenckiego były podstawą obrony dwóch prac magisterskich, weszły także w skład kilku opublikowanych prac naukowych.
W roku 2001 w tym gnieździe (oraz trzech innych w Warszawie) zainstalowano małą, czarno-białą kamerę analogową, pozwalającą na nagrywanie aktywności pustułek w gnieździe. W roku 2004 na koszt IBD zainstalowano przy obu otworach zewnętrzne półki a w otworze z kamerą od strony wewnętrznej ramkę z szybką, aby zapobiec dziobaniu kamery przez pustułki. W tym roku kamera została wymieniona na kolorową i cyfrową, zainstalowano też drugą kamerę – zewnętrzną. Widok z kamery wewnętrznej został udostępniony on-line na stronie Instytutu Nenckiego, ciekawsze zapisy z kamery zewnętrznej będą także udostępniane. Jest to projekt wspólny Instytutu Biologii Doświadczalnej im. M. Nenckiego PAN oraz Muzeum i Instytutu Zoologii PAN. Rok 2008 jest rokiem jubileuszowym, 90-lecia istnienia Instytutu Nenckiego.

Dane o gniazdowaniu pustułek w Instytucie Nenckiego
Po przerwie zimowej pustułki pojawiają się przy gnieździe między połową stycznia a połową marca. W większości przypadków samiec pojawia się jako pierwszy. Kilkakrotnie jedna pustułka (samiec lub samica) zimowała przy gnieździe.

Prowadzący:
Prof. Krzysztof Turlejski, Instytut Biologii Doswiadczalnej PAN, Warszawa
Dr Lukasz Rejt, Muzeum i Instytut Zoologii PAN, Warszawa

Projekt witryny: Arkadiusz Kuczewski
Pracownia informatyki
Instytut Biologii Doswiadczalnej PAN
Warszawa